Wil jij een gratis tussendoortjes boek ontvangen?


Ja, Graag!

De zin en onzin van supplementen kopen!

De markt in supplementen is een industrie waar enorm veel geld in omgaat. Naar schatting geven we er wereldwijd maar liefst 95 miljard (!) euro aan uit. Veel van dat geld wordt gestoken in prima supplementen maar helaas wordt ons als consument ook van alles aangesmeerd wat bij lange na niet doet wat het belooft. Hoe kun je tussen al die supplementen nu de zin van de onzin scheiden? We hopen je hier een eindje op weg te helpen.

Soorten supplementen

De populairste groep supplementen wordt gevormd door de traditionele vitaminen en mineralen. Multivitamines zijn het populairst maar ook specifieke supplementen als calciumtabletten en ijzertabletten doen het goed. Ze zijn meestal vrij verkrijgbaar en worden gebruikt als aanvulling op de dagelijkse voeding. Zo’n aanvulling kan nodig zijn omdat het dieet te wensen overlaat of omdat iemand bijvoorbeeld vanwege een bepaalde medische aandoening een grotere behoefte heeft aan bepaalde stoffen, of moeite heeft deze stoffen uit de voeding op te nemen.

Een categorie supplementen die het ook goed doet, zijn de ‘speciale supplementen’. Daar rekenen we bijvoorbeeld visolie (omega 3) supplementen toe. Andere voorbeelden zijn probiotica en supplementen voor extra vezels.

Een derde groep supplementen lijkt steeds meer aan terrein te winnen en noemen we de botanische supplementen. Supplementen op basis van kruiden of uit andere plantaardige bronnen waar vaak bijzondere gezondheidsvoordelen aan toegeschreven worden.

De laatste categorie supplementen die we hier onderscheiden zijn de sportsupplementen: supplementen die gericht zijn op de verhoogde behoefte bij sporters aan specifieke voedingsstoffen of supplementen die de sportprestatie moeten verbeteren. Onder die eerste groep rekenen we bijvoorbeeld weiproteïne; een voorbeeld van de tweede groep is creatine.

Supplementen en claims!

Om al die supplementen aan de man te brengen, worden heel wat gezondheidsclaims gedaan. Soms zijn die claims behoorlijk hoogdravend. Zo zouden sommige supplementen de kans op kanker verlagen of zelfs autistische stoornissen kunnen verhelpen. Overweeg je bepaalde supplementen te nemen, ga dan nooit af op wat een producent of verkoper je verteld.

Ook het meeste wat je zelf op internet aan informatie over supplementen vindt, is vaak niet betrouwbaar. En goede, wetenschappelijke bronnen zijn voor de meeste mensen niet bepaald toegankelijk. Wil je iets anders gebruiken dan gewone multivitaminen of gangbare sportsupplementen? Overleg dan altijd even met je huisarts, vooral wanneer je de supplementen met het oog op specifieke gezondheidsklachten wil gaan gebruiken.

Waar of niet waar? 5 voorbeelden van supplementen!

We hebben hier alvast een aantal bekende supplementen en de belangrijkste gezondheidsclaims die erover gemaakt worden voor je op een rijtje gezet.

1. Koffie en een verminderde kans op hart- en vaatziekten

Koffie is voor veel mensen een alledaags drankje maar kunnen we ook rekenen tot de supplementen. Behalve de standaard koffie zijn er ook voedingssupplementen met pure cafeïne op de markt. Over koffie en cafeïne is al erg veel gezegd, vooral met betrekking tot de werking ervan op ons hart- en vaatstelsel.

In 2014 is een uitgebreide metastudie uitgevoerd: een studie die een groot aantal eerdere studies onder de loep neemt. Daar kwam uit dat een stevige koffieconsumptie, van 3 tot 5 koppen per dag, wel degelijk de kans op hart- en vaatziekten verlaagde.

2. Sint-Janskruid als antidepressiva

Sint-Janskruid is een van de bekendste botanische supplementen. Het is een natuurlijk middel dat ingezet wordt om depressie te bestrijden. Deze werking is uitgebreid onderzocht en er is volop bewijs voor dat supplementen op basis van Sint-Janskruid ook daadwerkelijk effectief zijn. Uit een Amerikaans systematisch onderzoek uit 2008 bleek zelfs dat Sint-Janskruid even goed werkte als de conventionele, kunstmatige medicijnen tegen depressie.

Supplementen op basis van Sint-Janskruid kennen over het algemeen niet de bijwerkingen van conventionele medicijnen en kunnen daarom soms een beter alternatief vormen. Het nadeel is wel dat de hoeveelheid werkzame stof niet altijd hetzelfde is. Ook kunnen deze supplementen de werking van andere medicijnen beïnvloeden. Bespreek het dan ook altijd met je arts als je deze supplementen wil gaan gebruiken of verkiest boven conventionele medicijnen.

3. Visolie voor een gezond hart- en vaatstelsel

Visolie supplementen behoren in veel landen tot de top drie van populairste supplementen. Volgens veel studies bevatten ze vetzuren die een gunstig effect hebben voor het hart- en vaatstelsel. Maar recenter zijn er ook veel studies geweest die aantonen dat deze supplementen geen enkel duidelijk effect hebben, zoals bijvoorbeeld het onderzoek door de Amerikaanse RSCPG uit 2013. Al met al staat het effect van visolie supplementen op het hart- en vaatstelsel alles behalve vast.

Ook worden vaak claims gemaakt over het effect van visolie supplementen op onze hersenen, ons darmstelsel of zelfs over een effect op de kans op bepaalde vormen van kanker. Hiervoor was geen enkel wetenschappelijk bewijs te vinden. Als je dan nog bedenkt dat visolie supplementen vaak relatief duur zijn en een serieuze bedreiging vormen voor de visstand, kun je ze beter laten voor wat ze zijn en er gewoon een gezond eetpatroon op na houden.

4. Marihuana als pijnbestrijding

Marihuana kunnen we zonder meer rekenen tot de meer omstreden supplementen. Toch bestaat er aardig wat bewijs dat de in marihuana aanwezige cannabinoïden een gunstig effect hebben bij chronische pijn en spierspasmen, zo bleek uit een grote metastudie uit 2015 door een internationaal collectief van wetenschappers. Voor veel andere gezondheidsclaims over dit type supplementen is in die studie echter weinig tot geen bewijs gevonden. Dat geldt bijvoorbeeld voor het tegengaan van misselijkheid en ziekte tijdens chemokuren en slaapstoornissen.

Bovendien wordt het gebruik van pure marihuana, met name door het te roken, in verband gebracht met stevige lichamelijke en geestelijke bijwerkingen. Ook hier geldt dus dat zelfmedicatie niet wenselijk is en het gebruik van dergelijke supplementen of medicijnen altijd in overleg met een arts moet plaatsvinden.

5. Valeriaan tegen slapeloosheid

Supplementen op basis van valeriaan zijn vrij verkrijgbaar en een veelgebruikt middel bij slapeloosheid. Maar uit een Australische metastudie uit 2015 naar de werkzaamheid van valeriaan bleek dat er geen enkele wetenschappelijke onderbouwing bestond voor het idee dat het gebruik van supplementen met valeriaan slaapproblemen verminderde.

Sterker nog, uit de studie naar bestaande onderzoeken kwam zelfs naar voren dat er nogal wat bijwerkingen kunnen kleven aan het gebruik van valeriaan waaronder, maar niet alleen, een negatieve beïnvloeding van sommige medicijnen.

Niels van Loon
 

Ik ben Niels van Loon. Al sinds ik me kan herinneren, heb ik een grote liefde voor voeding, sport en een gezonde levensstijl. Nu werk ik als online leefstijlcoach/voedingscoach en motiveer ik anderen om gezonder te leven.

>