De zin en onzin van het serotonine tekort!

Serotonine is een stofje waar heel wat over te doen is. Het is een zogenaamde neurotransmitter en wordt in verband gebracht met allerlei belangrijke processen in het lichaam, zoals het reguleren van emoties, de spijsvertering, de geheugenfunctie, slaap, eetlust en seksuele activiteit.

Maar het bekendst is wel de link die gelegd wordt tussen serotonine, of preciezer serotonine tekort, en zaken als depressie en angststoornissen. Maar wat weten we eigenlijk over serotonine en een eventueel serotonine tekort? Is een serotonine tekort wel zo vaak de boosdoener als gedacht wordt?

Wat is serotonine precies?

Serotonine is dus een neurotransmitter. Dat wil zeggen dat het een stofje is wat een signaalfunctie heeft in ons zenuwstelsel. Dit soort stoffen wordt uitgescheiden op de ene plaats, op een andere plaats weer opgenomen en je kunt ze zien als een soort chemische boodschappers.

Hoe serotonine precies werkt en welke functies de stof allemaal heeft in het lichaam, dat weten we nog niet precies. Wel wordt algemeen aangenomen dat serotonine onder andere een belangrijke rol speelt bij onze emoties en geluksgevoel.

Het serotonine tekort

Lange tijd is gedacht dat veel mentale stoornissen en aandoeningen te maken hebben met een chemische disbalans in de hersenen. Deze gedachtegang ligt zelfs aan de basis van allerlei medicijnen, waaronder antidepressiva. Dergelijke medicijnen zijn er vaak op gericht zo’n disbalans, zoals een serotonine tekort, te verhelpen.

Er rijzen echter steeds meer vragen rond die standaard aanpak van serotonine tekort en depressie. De wetenschappelijke basis voor de achterliggende theorie is wankel te noemen. Vaak blijkt er helemaal geen sprake te zijn van een dergelijk serotonine tekort, of dat de klachten helemaal niet zomaar te behandelen zijn door toediening van extra serotonine.

Het vermoeden bestaat dat de farmaceutische industrie een stevige vinger in de pap heeft gehad bij het populariseren van antidepressiva, en bij het in stand houden van die populariteit.

Voorzichtigheid zou dan ook geboden moeten zijn bij het voorschrijven van zware middelen als antidepressiva om een al dan niet bestaand serotonine tekort aan te pakken. En hoewel meer dan een miljoen Nederlanders ze gebruiken, lijkt het de laatste tijd toch eindelijk wat te keren.

Gelukkig, want het automatisme waarmee een serotonine tekort verondersteld wordt, om vervolgens maar meteen naar antidepressiva te grijpen, is verre van wenselijk.

Serotonine tekort als oorzaak van depressie, de belangrijkste kanttekeningen!

  • Antidepressiva, gericht op het aanpakken van een serotonine tekort, worden vaak voorgeschreven zonder dat er echt onderzocht is of er überhaupt sprake is van een serotonine tekort.
  • Er bestaat nauwelijks, of zelfs geen wetenschappelijk bewijs voor het idee dat serotonine tekort de belangrijkste oorzaak is voor klachten als depressie en angststoornissen.
  • Het idee van een serotonine tekort, of chemische disbalans, kan een patiënt geruststellen omdat deze dan een duidelijke, tastbare oorzaak aan kan wijzen. Dit kan enerzijds helpen met misplaatste gevoelens van schuld maar wekt anderzijds de verwachting dat er sprake is van een kwaal die zonder medicatie niet te verhelpen zou zijn. En dat blijkt vaak onjuist.
  • De middelen die voorgeschreven worden om een serotonine tekort te behandelen, kennen ernstige bijwerkingen. Er zijn gevallen bekend van ernstige stemmingswisselingen en zelfs suïcidale gevoelens die toegeschreven werden aan het gebruik van antidepressiva.

Het serotonine tekort: bestaat het überhaupt wel?

Hoewel in de praktijk een serotonine tekort vaak helemaal niet wordt aangetoond terwijl de behandeling zich hier wel op richt, is daarmee niet gezegd dat het serotonine tekort als zodanig niet bestaat. Het serotonine tekort op zich is zeker geen fabeltje.

Maar pas op. De al te makkelijke aanname dat depressies, angststoornissen en andere psychische aandoeningen altijd eenvoudig op te lossen zijn door een serotonine tekort aan te pakken met antidepressiva, is dat zeker wel.

Hoe nuttig was dit artikel?

Klik op de sterren om te beoordelen!

Gemiddelde score: / 5. Aantal stemmen:

Het spijt me dat dit bericht niet nuttig was voor jou!

Laat me dit bericht verbeteren!

Ben jij geïnteresseerd in 700+ gratis eiwitrijke recepten?


Bekijk de recepten!
Niels van Loon
 

Al sinds ik me kan herinneren, heb ik een grote liefde voor voeding, sport en een gezonde levensstijl. Nu werk ik als online leefstijlcoach/voedingscoach en motiveer ik anderen om gezonder te leven.

>